چوققىلانغان يازمىلار

كاۋاپچىنىڭ ھۇجرىسى (پوۋېست)

m9

1 سىز بىر كىنو كۆرۈۋاتىسىز، ۋەقەلىكى يالغان، ئەمما كۆرۈنۈشلىرى راست. ئەگەر كىنو كۆرمەيۋاتقان بولسىڭىزمۇ مەلۇم بىر چوڭ شەھەرنىڭ ئومۇمىي مەنزىرىسىنى كۆز ئالدىڭىزغا كەلتۈرۈڭ، بۇ شەھەردە مانجۇلار ھاكىمىيەت قۇرغان، ئىپارخان راۋاققا چىقىپ غەربكە نەزەر تاشلاپ يۇرتىنى سېغىنغان، جىگدە پۇراقلىرىغا تەشنا بولغان. ئارىدىن يۈز نەچچە يىل ئۆتتى، زامانىۋى ئىپارخانلار بەدەنلىرىگە چىپپىدە كېلىدىغان ئۇسسۇل كىيىملىرى بىلەن سەھنىلەردە جىلۋە [...]

ئورخان پامۇك ۋە ئۇنىڭ ئىجادىيىتى

th

تۈركىيە يازغۇچىسى ئورخان پامۇكنىڭ 30 يىلدىن ئارتۇق ئىجادىيەت ھاياتى ئۇتۇق ۋە شان-شەرەپلەرگە تولغان ھايات بولۇپ، تۇنجى رومانىدىن باشلاپ ھازىرغىچە تۈركىيە ۋە خەلقئارادا 24 تۈرلۈك مۇكاپاتقا ئېرىشتى، 2006-يىلى نوبېل ئەدەبىيات مۇكاپاتىنى ئالدى ۋە بۇ مۇكاپاتنى ئالغان تۇنجى تۈرك ھەمدە ئەڭ ياش ئىككى كىشىدىن بىرى بولدى. ئەسەرلىرى 60 خىل تىلغا تەرجىمە قىلىندى، يۈزدىن ئارتۇق دۆلەتتە نەشىر قىلىندى، [...]

چۈشكۈنلۈك ھەققىدە

Man with uniform writes a letter - 1896

Tim Parks نېمىشقا بىز تولىمۇ چۈشكۈن يازغۇچىلارنىڭ ئەسەرلىرىنى ئوقۇيمىز؟ كۈندىلىك مەنىسىز ھاياتىمىزدا ئۇلارنىڭ قىلىۋاتقان ئىشىنى قانداق چۈشىنىمىز؟ مەن دەۋاتقان ئۈمىدسىزلىك قانداقتۇر بىرەر پرېزىدېنتنى سايلىغاندىن كېيىنكى ئۈمىدسىزلىك، ياكى دۇنيادىكى ئاچارچىلىق ۋە يەر شارىنىڭ ئسسىپ كېتىشى بىلەن ھېچكىمنىڭ كارى بولماسلىقىدىن كېيىنكى  ئۈمىدسىزلىك ۋە چۈشكۈنلۈك ئەمەس، بەلكى كېيىنكى ۋاقىتلاردا ئىتالىيەدە «ئالەمچە ئۈمىدسىزلىك» دەپ ئاتالغان چۈشكۈنلۈكتۇر.  بۇ ئىبارە 19-ئەسىردە [...]

ئىنسانلارنىڭ ھەرىكىتىگە تەسىر كۆرسىتىدىغان تۆت ئىستەك

Rossu

  Maria Popova بېرتراند رۇسسېل (1872–1970) داڭلىق مۇتەپەككۇر، يازغۇچى بولۇپ، 1950-يىل نوبېل ئەدەبىيات مۇكاپاتىغا ئېرىشكەن. ئۇ بەختلىك ھاياتنىڭ نېمىلىكىنى، مۇھەببەت، جىنسىيەت، ئەخلاقنىڭ بەختنىڭ ئاساسى ئىكەنلىكىنى ئوتتۇرىغا قويغان.   «ئىنسانلارنىڭ بارلىق ھەرىكىتىنى ئۇنىڭ نەپسى باشلاپ ماڭىدۇ.  بۇ يەردە بەزى سەمىمىي ئەخلاقشۇناسلار تەرغىپ قىلىدىغان، ئەخلاققا ۋە ساۋاب قازىنىشقا پايدىلىق بولغان ، ئەمما نەپسانىيەتنى چەكلەيدىغان بىمەنە نەزەرىيەلەر بار. [...]

يازغۇچى، پەيلاسوپلارنىڭ مۇزىكا ھەققىدە ئېيتقانلىرى

tanbur

Maria Popova مۇزىكا بىزنىڭ ۋاقىت ئۆتكۈزىدىغان ئەڭ ياخشى ۋاسىتىمىزدۇر. مۇزىكا روھىمىزدىكى تەۋرىنىشنىڭ ئاۋازىدۇر. پىسخولوگلار باشقا ھەرىكەتكە قارىغاندا مۇزىكا چېلىشنىڭ  مېڭىگە تېخىمۇ پايدىلىق ئىكەنلىكىنى، مۇزىكا ئاڭلاشنىڭ مېڭىنى ئارام ئالدۇرىدىغانلىقى ۋە كۆڭۈلنى شادلاندۇرىدىغانلىقىنى بايقىدى. ۋاھالەنكى، ئۇنىڭدىنمۇ مۇھىم بولغىنى مۇزىكا ئىنسان روھىنىڭ ماددىي دۇنيادىن ھالقىغان ساداسى ۋە ئىنسانىيلىقنىڭ يۈكسەك سەنئەت شەكلىدە ئىپادىلىنىشىدۇر. تۆۋەندە ئۇلۇغ يازغۇچىلار ۋە پەيلاسوپلار مۇزىكا [...]

يېزىڭ ۋە ئارتۇق ئويلىماڭ

kathryn-2-290x218

يازغۇچى كەترىن ھاررىسون بىلەن سۆھبەت Kathryn Harrison داڭلىق رومان يازغۇچىلىرىدىن بولۇپ، «ھەسەت»، «ئەسەبىي شادلىق»، «پېچەتلەنگەن خوتۇن»، «سۇدىن قېلىن» قاتارلىق رومانلىرى ۋە «ئانا رىشتى»، «ساندىياگو يولى» ناملىق ئەسلىمىلىرى بار. ئۇنىڭ ئەڭ داڭلىق كىتابى 1997-يىل نەشر قىلىنغان «سۆيۈش» ناملىق ۋەھىمىلىك  ئەسلىمىسى بولۇپ، ئاتىسى تەرىپىدىن مەجبۇرلانغان، ئەمما جاسارەتكە تولغان  ئىشقىۋازلىقلىرى ئەدەبىي شەكىلدە بايان قىلىنغان. ئەرلەردىن  بىر نەچچە داڭلىق [...]

تىللا سۆزلەر، دۇردانىلەر، ئەپسانىلەر

day مىجەزدىكى ئېسىللىكنى ياسالمىلىق بىلەن پەيدا قىلغىلى بولمايدۇ، ھەم كىيىمگە ئوخشاش خالىغانچە كىيگىلى ياكى سېلىپ تاشلىۋەتكىلى بولمايدۇ. ئۇ خۇددى دەرەخنىڭ غولىدىكى يىل ھالقىلىرىدەك تەدرىجىي شەكىللىنىدۇ. تەقدىرىمىزنى ھەر كۈنى بىر-بىرلەپ يېزىپ ماڭىمىز، چۈنكى قىلمىش-ئەتمىشلىرىمىز تەقدىرىمىزنى ھەر ۋاقىت بەلگىلەپ تۇرىدۇ. مەن بۇنىڭ ھاياتلىقتىكى...

ۋاقىت

IMG_2465(1) ۋاقىتنىڭ ئىچىدە ئەمەسمەن ياكى تامامەن سىرتىدا، ئۇزۇن بىر پەيتنىڭ بۆلۈنمەس ئېقىشىدا. غەلىتە چۈش رەڭگىدە قېتىپ قالغان شەكىللەر، ھەتتا مەندەك يەڭگىل ئەمەس، شامالدا ئۇچۇۋاتقان تۈكلەر. بېشىم سۈكۈتلەرنى ئېزىپ توختىماي ئايلىنىۋاتقان تۈگمەن. قەلبىم يالىڭاچ دەرۋىش مۇرادىغا يەتكەن. يىلتىزى ماڭا تۇتاشقان ماڭا چىرماشقان بىر دۇنيانى سېزىۋاتىمەن، ئەتراپىمدا...

ھالاك بولغان شەھەر

edepsiz-insanlar-tas-kesilerek-oldu-701414_6128_15_b ئىتالىيەنىڭ ناپولى شەھىرىگە 30 كىلومېتىر كېلىدىغان بىر يەردە پومپېي دەپ ئاتالغان قەدىمىي بىر شەھەر بولۇپ، مىلادىيەدىن بۇرۇن 5000 يىل ئىلگىرى بەرپا قىلىنغانلىقى مۆلچەرلەنمەكتە. ۋىزۇ يانارتېغىنىڭ يېنىغا دېگۈدەك جايلاشقان بۇ شەھەر مىلادىيەدىن ئاۋۋالقى 79-يىلدا يانارتاغنىڭ پارتىلىشى بىلەن ئوت-لاۋىغا، ماگمىلارغا كۆمۈلگەن بولۇپ، شەھەر ئاھالىسى...

رومانغا بولغان قارىشىم

ۋاڭ شياۋبو مەن كىچىكىمدىنلا ھېكايە-رومانلارنى ئوقۇشنى ياخشى كۆرەتتىم ھەم ئۆزەممۇ رومان يازالايمەن دەپ ئويلايتتىم. 27 ياشقا كىرگەن چېغىمدا تورنېرنىڭ بىر رومانىنى ئوقۇپ بۇ قارىشىمنى ئۆزگەرتتىم. مەن ئۇقماي يۈرگەن بىلەن، رومانچىلىق بەكلا ئۆزگىرىپ كېتىپتۇ. ھازىرقى رومانلار بىلەن قەدىمكى رومانلارنىڭ پەرقى ماشىنا بىلەن ئات ھارۋىسىنىڭ پەرقىدەك...

نېمە ئۈچۈن يازىمىز؟

boy-writing-clip-art يېزىش ياكى يازماسلىق! بارلىق مەسىلە مانا شۇ – شېكىسپىر. سۆزلىيەلىگەن ئادەمنىڭ ھەممىسى يازغۇچى بولالايدۇ. يېزىش بىر قابىلىيەتتۇر، ۋاقىت مەسىلىسى، ساپا مەسىلىسى، دىت پاراسەت مەسىلىسىدۇر. يازغۇچى بولالمايمەن دەيدىغان بىر تەرەپلىمە قارىشىڭنى تۈزەت. بىر تەرەپلىمە قاراشلار بىزنىڭ كويزا كىشەنىمىز، ھەتتا تۈرمىمىزدۇر. باشتىكى تۈگمىنى خاتا...

مويەن مۇنداق دەيدۇ

Img361236999 1. بىر يازغۇچى ئۆز خاراكتېرىنىڭ مۇستەقىللىقىنى، تىلدىكى يېڭىلىقىنى، يازماقچى بولغان نەرسىلىرىنىڭ ئۈستۈنلۈكىنى چوقۇم ساقلىشى، ئېقىم-مودىلاردىن بىر ئاز يىراق تۇرۇشى لازىم. 2. مېنىڭچە، ئۇلۇغ ئەسەرلەر ئىنسانىيەتنىڭ ئورتاق خىسلىتى ۋە كەمچىلىكىنى ئېچىپ بېرەلىگەن، ئىنسانىيەتنىڭ ئارتۇقچىلىقى ياراتقان پارلاق نەتىجە ۋە ئىنسانىيەتنىڭ ئاجىزىلىقىدىن...

«قىزىل چاچلىق ئايال»نىڭ سېھرى كۈچى

kirmizi-sacli-kadin ئەسلىدە رەسسام بولاي دېگەن، يازغۇچى بولۇپ قالدىم. ئەمما بۇ ئىككى كەسىپ ئوتتۇرىسىدا كۆۋرۈك بولۇشنى، رەڭلەر ئاتا قىلغان تۇيغۇلارنى سۆز-جۈملىلەر بىلەن ئىپادىلەشنى ياخشى كۆرىمەن. رەڭلەرنى ئاڭلاشنى، سۆز-جۈملىلەرنى كۆرۈشنى سىناپ بېقىۋاتىمەن.   – ئورخان پامۇك ئورخان پامۇكنىڭ  200 نەچچە بەتلىك بۇ رومانىنىڭ ئۆزگىچە دۇنياسىغا بېشىمچىلاپ...

ئورخان پامۇك ۋە مويەن

pic_108498 2006-يىلى تۈركىيە يازغۇچىسى ئورخان پامۇك نوبېل ئەدەبىيات مۇكاپاتىغا ئېرىشكەندىن كېيىن، رومانلىرى تېز سۈرئەتتە خەنزۇچىغا تەرجىمە قىلىنىپ بازارغا سېلىندى. بۇ رومانلارنىڭ ئىچىدە «مېنىڭ ئىسمىم قىزىل» تۈركچىدىن تەرجىمە قىلىنغاننى ھېسابقا ئالمىغاندا، قالغانلىرى ئاساسەن ئىنگىلىزچىدىن تەرجىمە قىلىندى. 2008-يىلى 5-ئاينىڭ 25-كۈنى بېيجىڭ شىدەن كىتابخانىسىدا...

شاھ بىلەن مالاي

IMG_3447 بىر پادىشاھ ئۆزىنىڭ مالىيىدىن ناھايىتى رازى ئىكەن. مالايمۇ پادىشاھقا ئۆزىنى ئاتىغانىكەن، ھەتتا پادىشاھ ئۈچۈن جېنىدىن كېچىشكە تەييار ئىكەن. دېمىسىمۇ مالاي ئوردا ئىچى ۋە سىرتىدا بىر قانچە قېتىم ئۆزىنى خەتەرگە ئېتىپ، پادىشاھنىڭ جېنىنى قۇتقۇزۇپ قالغانىكەن، شۇنىڭ بىلەن ئۇ پادىشاھنىڭ مۇھاپىزەتچىسىمۇ بوپتۇ. بىر كۈنى پادىشاھ ئۇنى يېنىغا چاقىرىپ: __...

ئادەم بولماق تەس

portret مەرھۇم شائىر روزا سايىت «دېھقان بولماق تەس» دەپ بىر شېئىر يېزىۋىدى، «موللام بولماق تەس»، «ھاراق ئىچمەك تەس» دېگەندەك تەقلىد شېئىرلار، ھەتتا ئېغىزغا ئالغىلى بولمايدىغان ئەپسانە شېئىرلار مەيدانغا كەلدى، بىرسى چىقىپ «ئادەم بولماق تەس» دېگەندەك شېئىر يازدىمۇ يوق، ئۇقمايمەن. ئەمما «ئالىم بولغىچە ئادەم بول»، «ئادەم بولماق ئەڭ چوڭ شەرەپ، ئەڭ...