چوققىلانغان يازمىلار

دادامنىڭ چامادىنى (ئورخان پامۇكنىڭ نۇتقى)

254801

دادام ۋاپات بولۇشتىن ئىككى يىل ئاۋۋال ماڭا ئۆز ئەسەرلىرى، قوليازمىلىرى ۋە دەپتەرلىرى بىلەن توشقان كىچىك بىر چامادان بەردى. ئۇ ئادەتتىكىدەك قىزىقچى ، يۇمۇرىستىك ھالىتىنى ساقلاپ، ئۆزىدىن كېيىن قالغاندا، يەنى ئۆلۈمىدىن كېيىن ئۇلارنى ئوقۇپ بېقىشىمنى ئۈمىد قىلىدىغانلىقىنى دەپ قالدى. «كۆرۈپ باق» دېدى سەل تارتىنىپ، «ئىچىدە كارغا كەلگۈدەك بىر نەرسە بارمۇ، بەلكىم مەندىن كېيىن قالغاندا تاللاپ نەشىر [...]

سوغۇق شامال (پوۋېست)

sad

1 ئۇ چۈشىدە ئۆزىنى مۇخبىرلار زىيارەت قىلىۋاتقان ھالەتتە كۆردى. مۇخبىرلار سوئال سورىغاندا ئۇ كۆزەينىكىنى سۈرتكەچ جاۋاب بېرەتتى، يېنىدا گەپكە قوشۇق سېلىۋاتقان خوتۇنىغا پات-پات ئالىيىپ قاراپ قوياتتى، ناۋادا بۇ خوتۇنى  بولمىغان بولسا تېخىمۇ ئەركىن گەپ قىلالايتتى-دە. − مەن،−دەپ گەپ باشلىدى ئۇ ياشلىقىنى ھاياجان بىلەن ئەسلىگەچ،− 55-يىلى بېيجىڭغا كەلگەن، ئاز سانلىق مىللەتلەر ئىچىدە ئەڭ بۇرۇن بېيجىڭغا كەلگەنلەردىن [...]

ياشاپتىمەن، بىلمەپتىمەن (پوۋېست)

2010051522422494

تۈرمىگە كىرگەندىن باشلاپ ئۆزەمنى قەپەزگە سولانغان ھايۋاندەك ھېس قىلىدىغان بولۇپ قالدىم، قورسىقىم ئېچىپلا تۇرىدۇ،  ئۇ پاسكىنا ھازىر نەلەردە ئويناپ يۈرىدىغاندۇ؟ ئۇنىڭ غۇرۇرى مېنى مۇشۇنداق پايخان قىلىۋەتسە بولامدۇ؟ مەن ئۇنى خېمىردەك ئەيلىگەندە ئۇنىڭ غۇرۇرى نەگە كەتكەن بولغىيدى؟ بۇ قىسمەتنى ئۆزەمنىڭ دۆتلۈكىدىن كۆرۈشمۇ مېنى ئازابلايدۇ، چۈنكى مۇشۇ ۋاققىچە ئۆزەمنى ئەقىللىق ساناپ كەلدىم، ئالىي مەكتەپ ئىمتىھانىدا ماتېماتىكىدىن 123 [...]

قانداق يېزىش مەسىلىسى

literature

رومان بىر مىللەتنىڭ مەخپىي تارىخىدۇر.  –بالزاك رومان- قۇرۇلما سەنئىتىدۇر. تۇرمۇشتىن قالسا، يازغۇچى ئۈچۈن مۇھىم بولغان نەرسە كىتاب ئوقۇش. كىتاب ئوقۇش ئەسلىمە ۋە تەسەۋۋۇرنى قوزغىتىدۇ، ئىلھام پەيدا قىلىدۇ. ئەدەبىيات رەھىمسىز نەرسە. تالانت بولمىسا ئاقمايدۇ. تۇخۇنىڭ پوكىنىدا تۇخۇم بولمىسا ئۇ ھەر قانچە ئىنجىقلىغان، قەقەسلىگەن بىلەن تۇغالمايدۇ. ئەگەر پوكىنىدا تۇخۇمى بولسا كاتەكتە تۇغمىسىمۇ، نەدىلا بولسا تۇغىۋېرىدۇ.   –چېن [...]

دۇنياغا داڭلىق پىسخولوگلار ھاياتلىققا قانداق قارايدۇ؟

IMG_3359

سىگموند فروئىد (Sigmund Freud): 1. چاقچاق پەقەت چاقچاقلا ئەمەس، ئۇنىڭ راست تەرەپلىرى بولىدۇ. 2. روھى ساغلام ئادەم تىرىشىپ ئىشلەيدۇ ۋە باشقىلارنى ياخشى كۆرىدۇ. مۇشۇ ئىككى ئىشنى ئورۇنلىيالىغانلارغا قالغان ئىشلار ئېغىر كەلمەيدۇ. 3. ئېغىزدىن كېتىپ قېلىش دەيدىغان ئىش يوق، خاتا كېتىپ قالغان ھەر قانداق گەپ يوشۇرۇن ئاڭنىڭ ھەقىقىي ئىپادىسىدۇر. 4. ھاياتلىقتا ئىككى چوڭ كېلىشمەسلىك بار: بىرى، [...]

«ئالتۇن باش» ستىفېن خاۋكىڭ

1459318486105161

داڭلىق ئالەمشۇناس، فىزىكا پروفېسسورى ستىفېن خاۋكىڭ 76 يېشىدا ۋاپات بولدى. ئۇ ئالبېرت ئېينىشتيىندىن قالسا دۇنيادا ئەڭ كۆپ تونۇلغان فىزىكا ئالىمىدۇر. ئۇنىڭ كۋانتۇم فىزىكسى ۋە قارا ئۆڭكۈر ھەققىدىكى قاراشلىرى ئالىملار ئىچىدە زور تەسىر قوزغىىدى، كىتابلىرى 40 نەچچە خىلغا تەرجىمە قىلىندى، ئۇنىڭدىن نۇرغۇن پۇل تېپىپ باياشات ياشىدى، ئۇنىڭدىن ئېشىنىپ كامبىرىج ئۇنىۋېرسىتېتىدا ئەمەلىي ماتېماتىكا ۋە نەزەرىيە فىزىكىسى تەجرىبىخانىسى [...]

كارخانىچى دېگەن قانداق بولىدۇ؟

78991239575735953

يۈ يىڭ(سۇمرۇغ تېلىۋىزىيەسى رىياسەتچىسى)؛ رېن جىچياڭ (ئۆي-مۈلك ساھەسىدىكى داڭلىق كارخانىچى، ئىقتىسادشۇناس) يۈ يىڭ: ئولتۇرغانلاردىن سوراپ باقاي، رېن جىچياڭنى تونىمايدىغانلار بارمۇ؟ قول كۆتۈرۈڭلار، دېمەك يوق، رېن لىدېرنىڭ نامى مەشھۇر، كۆپچىلىكنىڭ ھەممىسى دېگۈدەك بىلىدىكەن. رېن لىدېر خەلق ئۇنىۋېرسىتېتىدا قانۇن ماگېستېرلىقىنى ئالغان،  قانۇن ئوقۇغان ئادۋوكاتلار گەپكە بەكرەك دىققەت قىلىدۇ، لېكىن رېن لىدېر بىر ئاز ئاشۇرۇپ گەپ قىلىدۇ، ئوينىشىپراق [...]

بىلىك تورىدا سۆھبەت

بۈركۈت: 1-سۇئال: ئۆزىڭىز ھەققىدە، ئۆسمۈرلۈك ۋە ياشلىق ھاياتىڭىز، ئالى مەكتەپتىكى ئوقۇشىڭىز، ئوقۇشتىن كېيىنكى خىزمەت ۋە ئىجادىيەت يولىڭىز ھەققىدە قىسقىچە سۆزلەپ بەرسىڭىز؟ بۇ يىل 36 ياشقا كىردىم، بالىلىق دەۋرىمنى ئۇچتۇرپان ئاقيار يېزىسىدا لاي ئۆستەڭلەرگە چۆمۈلۈپ ئۆتكۈزدۈم، قوي-كالا باقتىم؛ قىزلارغا كۆيگىدەك تۇيغۇغا ئىگە بولغان بالاغەت دەۋرىمنى...

يەنە جىنسىيەت ۋە فروئىد تەلىماتى ھەققىدە مۇنازىرە

يەنە جىنسىيەت ۋە فروئىد تەلىماتى ھەققىدە مۇنازىرە گۈلەن: سىز «جىنسىيەت مۇھەببەتنىڭ يىلتىزىمۇ» سەرلەۋھىلىك ماقالىڭىزدا «جىنسىيەت مۇھەببەتنىڭ يىلتىزى، ئىجادىيەتنىڭ ئىلھامچىسى دېگەن قاراشقا ئىزچىل مايىل بولۇپ كەلدىم، بۇنى فىروئىدنىڭ روھىي ئانالىزلىرىغا باغلىماي تۇرۇپ، ئۆزەم ئۆز تەجرىبەمدىن ھاسىل قىلغان دېيەلمەيمەن، دەپ يېزىپتىكەنسىز،...

نەۋرۇز خاتىرىلىرى

نەۋرۇز خاتىرىلىرى           ھاۋا ئوچۇق، بىر قانچىمىز دېيىشىپ نورۇزغا بارماقچى بولدۇق. جەيتاغدا كاتتا پائالىيەت بولاتتى، مېنىڭ ئات بەيگىسى بىلەن چاقپەلەك ئۇچۇرتۇشنى بەك كۆرگۈم بار ئىدى. يېزىلىق بانكىدا ئىشلەيدىغان ئاكام مېنى ئاپىرىدىغان بولدى، ۋەلىسپىتىنىڭ كەينىگە مىندىم، ئۇنىڭ بىلەن يەنە ئىككى خىزمەتدىشى بىللە ماڭدى.  ”كەپتەر“...

كاۋاپچىنىڭ ھۇجرىسى (1)

     سىز بىر كىنو كۆرۈۋاتىسىز، ۋەقەلىكى يالغان، ئەمما كۆرۈنۈشلىرى راست. ئەگەر كىنو كۆرمەيۋاتقان بولسىڭىزمۇ مەلۇم  بىر چوڭ شەھەرنىڭ ئومۇمىي مەنزىرىسىنى كۆز ئالدىڭىزغا كەلتۈرۈڭ، بۇ شەھەردە مانجۇلار ھاكىمىيەت قۇرغان، ئىپارخان راۋاققا چىقىپ غەربكە نەزەر تاشلاپ يۇرتىنى سېغىنغان، جىگدە پۇراقلىرىغا تەشنا بولغان. ئارىدىن يۈز نەچچە يىل ئۆتتى،...

دادامنىڭ چامادىنى (ئورخان پامۇكنىڭ نۇتقى)

254801 دادام ۋاپات بولۇشتىن ئىككى يىل ئاۋۋال ماڭا ئۆز ئەسەرلىرى، قوليازمىلىرى ۋە دەپتەرلىرى بىلەن توشقان كىچىك بىر چامادان بەردى. ئۇ ئادەتتىكىدەك قىزىقچى ، يۇمۇرىستىك ھالىتىنى ساقلاپ، ئۆزىدىن كېيىن قالغاندا، يەنى ئۆلۈمىدىن كېيىن ئۇلارنى ئوقۇپ بېقىشىمنى ئۈمىد قىلىدىغانلىقىنى دەپ قالدى. «كۆرۈپ باق» دېدى سەل تارتىنىپ، «ئىچىدە كارغا كەلگۈدەك بىر...

«يېڭى ھايات»رومانى ھەققىدە

«يېڭى ھايات»رومانى ھەققىدە   ئەخمەت ئوكتاي ئورخان پامۇكنىڭ يېڭى رومانى «يېڭى ھايات» سېتىلىش نىسبىتى ۋە قوزغىغان مۇنازىرىلىرى نەتىجىسىدە ئىككى ئايدىن بۇيان ئەدەبىيات ساھەسىنىڭ قىززىق پارىڭىغا ئايلاندى. ئەخمەت ئوكتاي بۇ ماقالىسىدە «يېڭى ھايات»نى ئورخان پامۇكنىڭ باشقا ئەسەرلىرىنىڭ مەنبەلىرى ۋە قۇرۇلما ئالاھىدىلىكلىرى ئىچىگە قويۇپ تۇرۇپ...

خەلق تورىدا سۆھبەت

خەلق تورىدا سۆھبەت (زىيارەت قىلغۇچى: ھەبىبە) 1.سىز ھازىر كۆزگە كۆرۈنگەن يازغۇچى، شۇنداقلا توردا نۇرغۇن ئەسەرلىرىڭىز بار. سىزدىن سوراپ باقسام، سىز ئەدەبىي ئىجادىيەتنى قاچان باشلىغان؟ سىزنىڭ مۇشۇنداق بىر يازغۇچى بولۇش ئارزۇيىڭىز بالىلىق چاغلىرىڭىزدىلا بىخلانغانمۇ؟ جاۋاب: مەن باشلانغۇچ مەكتەپتە ئوقۇۋاتقاندىلا ئەدەبىيات دەرىسىنى، شېئىر يادلاشنى،...

ئەدەبىي تەرجىمە ماھىيەتتە ھەقىقىي تىل سەنئىتى

ئەدەبىياتقا ھەۋەس قىلىپ، ئىجادىيەت كوچىسىغا كىرگەندىن بېرى ئۇيغۇر تىلىدىكى تەرجىمە ئەسەرلىرىدىن ئىزچىل بەھىرلىنىپ كەلدىم، ئۇ ئەسەرلەردىن گويا ئەسلى ئىجادىي ئەسەرلەردەك ھۇزۇرلاندىم. بىلىشىمچە، بۇرۇن ياكى كېيىن بولسۇن، ئەدىب- شائىرلىرىمىزنىڭ ھەممىسى دېگۈدەك جۇڭگو ۋە چەت ئەلنىڭ داڭلىق ئەسەرلىرىنى ئوقۇپ ئۆزلىرىگە خۇرۇچ توپلىغان. جۈملىدىن...

دىيەت (ھېكايە)

دىيەت ئۆمەر سەيفىدىن(تۈركىيە)     تار ئىشىكىدىن باشقا ھېچقانداق يېرىدىن يورۇقلۇق كىرمەيدىغان دۇكاندا ئۆزى يالغۇز، كېچە-كۈندۈز ئوت چاچرىتىپ تۆمۈرچىلىك قىلىدىغان ئېلى چوڭ كىشىگە گويا قەپەزگە سولانغان، كۆندۈرۈلگەن شىرنى ئەسلىتەتتى. بويى ئېگىز، مۈرىسى كەڭ، بىلىكى توم، ئالقىنى يوغان بىر پالۋان ئىدى. ئون يىلدىن بېرى قاراڭغۇ ئۆيدە خام...

تىرىكلىك نىشانى (2)

11 خەيرىيەت، ئۆتۈپ كەتتى جىمى ھېسسىيات. ۋاقىت كۆرۈنۈپ تۇرغان ھەقىقەت، ئۇ دائىم كۆرۈنمەس سىماسى، شامالدەك راھەت شىۋىرلاشلىرى بىلەن پېقىرغا نەسىھەت قىلىدۇ. خىيالنىڭ چېكى يوق، نەزەر دائىرە ئېچىلغانچە ئېچىلىدۇ.  بۇ دۇنيالىق پىكىر- تەپەككۇر ئۆلۈمگە بارغىچە چوڭقۇرلىشىدۇ، تىرەنلىك ئەنە شۇنداق شەكىللىنىدۇ. توختىماي ئېچىلىمىز، كېڭىيىمىز، كېڭەيگەنچە...